Lawenda dla serca

Aromaterapia olejkiem lawendowym może poprawiać jakość snu i zmniejszać zmęczenie w przewlekłej niewydolności serca, co zaobserwowali autorzy badania z Chin i Singapuru. 

Niewydolność serca to stan, w którym serce, z różnych przyczyn, przestaje być w stanie pompować krew, co zaburza czynność wielu narządów i generuje złożony zespół objawów. Jednym z nich jest narastające zmęczenie, mogą też dołączyć się trudności w zasypianiu i utrzymaniu snu. Z uwagi na to, że aromaterapia olejkiem lawendowym ma właściwości uspokajające i nasenne, autorzy postanowili sprawdzić, czy efekt ten będzie widoczny także w poważnej chorobie serca, jaką jest jego niewydolność. 

W tym celu przeprowadzono otwarte badanie z randomizacją i grupą kontrolną, z udziałem 80 pacjentów, których przydzielono w sposób losowy do jednej z dwóch grup otrzymujących przez 4 tygodnie aromaterapię. Interwencja polegała na 8-godzinnych nocnych inhalacjach olejkiem lawendowym lub kokosowym (placebo). Wszyscy uczestnicy otrzymywali poza tym standardowe leczenie. 

Spośród 80 uczestników 68 ukończyło badanie. Grupa eksperymentalna wykazała istotnie większą poprawę jakości snu w porównaniu z grupą kontrolną w 3, 7, 14 i 28 dniu interwencji. U uczestników stosujących inhalacje olejkiem lawendowym stwierdzono istotnie niższe wyniki w skali oceniającej zmęczenie w 2.  i 4. tygodniu. Także satysfakcja pacjentów była lepsza w grupie aktywnej interwencji niż placebo. Nie odnotowano żadnych zdarzeń niepożądanych.

Aromaterapia olejkiem lawendowym wydaje się skuteczna i bezpieczna, można ją rozważyć zwłaszcza wtedy, gdy chory na niewydolność serca zgłasza problemy ze snem. 

Poprawa jakości snu w grupie stosującej lawendę pojawiała się szybko (już trzeciego dnia) i utrzymywała się przez cały czas trwania aromaterapii. Redukcja zmęczenia była prawdopodobnie wtórna do poprawy snu – lepszy, bardziej regenerujący sen przekłada się na większą ilość energii w ciągu dnia. To pokazuje, że interwencja aromaterapeutyczna może dawać korzyści nie tylko w momencie aplikacji, ale i w kolejnych dniach.

Metoda jest nieinwazyjna, prosta do samodzielnego stosowania w domu i – co najważniejsze w tej grupie chorych – nie wchodzi w interakcje z lekami nasercowymi. 

Z uwagi na ograniczenia badania (brak zaślepienia i stosunkowo krótki okres obserwacji) potrzebne są większe badania z obiektywnymi pomiarami (np. za pomocą urządzeń rejestrujących fazy snu), aby potwierdzić te wstępne wyniki.

Na podstawie

Hu J, Chong MS, Jia Y, Wu Y, Li J, Wang W. Effects of lavender essential oil inhalation on sleep quality and fatigue in patients with chronic heart failure: a randomised controlled trial. Eur J Cardiovasc Nurs. 2026 Jan 7:zvag006. doi: 10.1093/eurjcn/zvag006. Epub ahead of print. PMID: 41499426.