Lactobacillus w profilaktyce COVID-19

Zespół naukowców z Duke University oraz University of North Carolina (USA) stwierdził, że profilaktyczne podanie probiotyku może pomóc ograniczyć skutki ekspozycji na koronawirusa SARS-Cov-2.

Są to wnioski z badania klinicznego, w ramach którego poszukiwano innego niż szczepionki sposobu ograniczania szerzenia się COVID-19. 

W badaniu uczestniczyły 182 osoby, u domowników których rozpoznano COVID-19. W ciągu tygodnia podawano im doustnie probiotyk Lacticaseibacillus rhamnosus GG (ATCC 53103) w dawce 10 mld CFU dziennie albo placebo (oczywiście decydowano o tym w sposób losowy). Probiotykoterapię prowadzono przez 28 dni. 

Analiza zgodna z intencją leczenia wskazała, że podawanie probiotyku wiązało się z istotnie  mniejszym ryzykiem rozwoju objawów choroby (26 wobec 43 proc.), dłuższym czasem do pojawienia się objawów i łagodniejszym ich nasileniem. W grupie placebo odnotowano częstsze występowanie poważnych zaburzeń smaku. Bakterioterapia nie wpływała natomiast na ogólną częstość rozpoznań zakażenia. 

Jest to wstępne badanie, które sugeruje, że w profilaktyce poekspozycyjnej COVID-19 można próbować wykorzystywać prostą i tanią interwencję. U jej podłoża leżą obserwacje z wcześniejszych badań, wskazujące, że:  

• suplementacja probiotyków zmniejsza, zwłaszcza u dzieci, ryzyko rozwoju zakażeń górnych i dolnych dróg oddechowych (w tym powikłanych sepsą);
• może to wynikać z wpływu mikrobioty jelitowej na funkcjonowanie układu immunologicznego nawet w odległych narządach, jak płuca (w płucach probiotyki wpływają m.in. na aktywność limfocytów regulatorowych, wydzielanie mucyny, szczelność nabłonka oskrzeli, wydzielanie cytokin pro- i przeciwzapalnych, ekspresję receptorów rozpoznających patogeny);
• pacjenci z ciężkim COVID-19 mają zaburzony skład mikroflory jelitowej. 

Wyniki wymagają potwierdzenia w większych badaniach, w tym z oceną przydatności probiotyków w profilaktyce COVID-19 w grupach o różnym poziomie ryzyka. 

Na podstawie

Wischmeyer PE, Tang H, Ren Y, Bohannon L, Jiang D, Bergens M, Ramirez ZE, Andermann TM, Messina JA, Sung JA, Jensen D, Jung SH, Artica A, Britt A, Bush A, Johnson E, Lew MV, Winthrop H, Pamanes C, Racioppi A, Zhao AT, Wan Z, Surana NK, Sung AD. Efficacy of probiotic treatment as post-exposure prophylaxis for COVID-19: A double-blind, Placebo-Controlled Randomized trial. Clin Nutr. 2024 Jan;43(1):259-267. doi: 10.1016/j.clnu.2023.11.043. Epub 2023 Dec 11. PMID: 38103462.