Czy da się w prosty sposób pomóc chorym wymagającym hemodializ, którzy cierpią na zespół niespokojnych nóg? Zdaniem irańskich naukowców można w tym celu wykorzystać masaż z dodatkiem olejków eterycznych z lawendy i pomarańczy. 

W ciężkiej chorobie nerek, w której trzeba włączać hemodializy, aby zastąpić pracę tego narządu, stosunkowo częstym problemem jest zespół niespokojnych nóg. Nazwa ta dotyczy sytuacji, w której pacjent odczuwa dyskomfort ze strony kończyn dolnych, nierzadko trudny do nazwania, ale ustępujący (chwilowo) w wyniku ruchów kończyny. Problem pojawia się po położeniu się, np. przy próbie zaśnięcia, a ponieważ nieprzyjemne uczucie powraca, gdy tylko nogi przestają się poruszać, z zewnątrz wygląda to jakby kończyny dolne były właśnie „niespokojne” – pozostają na krótko w spokoju, jednak szybko przerywany on jest kolejnymi ruchami. 

Zespół niespokojnych nóg znacznie utrudnia zasypianie; nie ma zbyt wielu opcji farmakologicznych (a weźmy jeszcze pod uwagę, że zespół ten może się pojawić po lekach!), stąd poszukiwanie metod bardziej naturalnych. Jedną z nich są właśnie masaże, a jeśli zostaną połączone z aplikacją olejków eterycznych, noszą nazwę masaży aromaterapeutycznych. 

W opisywanym badaniu udział wzięło 105 chorych poddawanych hemodializom, których podzielono na 3 grupy w zależności od stosowanej interwencji: masaż z olejkiem lawendowym, masaż z olejkiem z pomarańczy oraz grupa kontrolna (bez masażu i aromaterapii). Masaż stóp wykonywano trzy razy w tygodniu przez trzy tygodnie, zabieg trwał każdorazowo 30 minut. 

W grupach poddanych opisanemu zabiegowi stwierdzono lepszą niż w grupie kontrolnej jakość snu i łagodniejsze objawy zespołu niespokojnych nóg. Zdaniem autorów sposób ten można wykorzystywać u chorych hemodializowanych, aby pomóc im w problemach ze snem; ma on tę zaletę, że w przeciwieństwie do farmakoterapii nie jest obarczony ryzykiem poważnych działań niepożądanych. 

Warto pamiętać, że przy wykonywaniu masażu aromaterapeutycznego olejku eterycznego nie aplikuje się bezpośrednio na skórę, tylko rozprowadza w tzw. bazie, np. neutralnym kremie, aby zmniejszyć jego stężenie. 

Na podstawie

Oshvandi K, Mirzajani Letomi F, Soltanian AR, Shamsizadeh M. The effects of foot massage on hemodialysis patients’ sleep quality and restless leg syndrome: a comparison of lavender and sweet orange essential oil topical application. J Complement Integr Med. 2021 Apr 12. doi: 10.1515/jcim-2020-0121. Epub ahead of print. PMID: 33838094.