Antyoksydanty i brakujące ogniwo

Kinezjolodzy z Virginia Commonwealth University w Richmond (USA) jako pierwsi wykazali, że stres oksydacyjny odgrywa kluczową rolę w łączeniu ze sobą przewlekłego lęku, nieregularności snu i zwiększonego ryzyka sercowo-naczyniowego. Naukowcy powiązali te stany w badaniu klinicznym i pokazali, że suplementacja przeciwutleniaczami hamuje ten niekorzystny mechanizm. 

Przewlekły lęk jest częstym schorzeniem u młodych dorosłych, nierzadko związanym z nieregularnymi wzorcami snu, co może potencjalnie zwiększać ryzyko chorób układu sercowo-naczyniowego. Nieregularność snu jest istotnie powiązana z podwyższonym stresem oksydacyjnym oraz gorszą funkcją naczyń i kontrolą ciśnienia tętniczego u osób z przewlekłym lękiem. Omawiane tu badanie sprawdzało, czy takie zaburzenia funkcji naczyń i kontroli ciśnienia tętniczego są powodowane nasileniem stresu oksydacyjnego. 

U 25 młodych dorosłych (24 ± 4 lata) z uogólnionym zaburzeniem lękowym lub nasilonymi objawami lęku oceniano:

• nieregularność całkowitego czasu snu (za pomocą urządzenia elektronicznego noszonego na nadgarstku), dzięki czemu można było podzielić ich na dwie równe grupy (na połowę z nasileniem mniejszym i połowę z nasileniem większym);
• markery ryzyka chorób układu krążenia, w tym stres oksydacyjny, funkcję śródbłonka (zależny od przepływu rozkurcz indukowany wysiłkiem) oraz kontrolę autonomiczną ciśnienia tętniczego (w oparciu o czułość odruchu z baroreceptorów).

Ocenę jw. prowadzono w obu grupach, po suplementacji przeciwutleniaczami (kwas alfa-liponowy, witamina C i witamina E) albo placebo.

Grupa z dużą nieregularnością czasu snu wykazywała istotnie wyższy stres oksydacyjny, gorszą funkcję naczyń i gorszą kontrolę ciśnienia tętniczego. Po suplementacji przeciwutleniaczami stres oksydacyjny i kontrola ciśnienia tętniczego uległy istotnej poprawie w grupie z dużą nieregularnością, natomiast funkcja naczyń poprawiła się istotnie w obu grupach. 

Suplementacja przeciwutleniaczami zmniejszyła zatem stres oksydacyjny i znormalizowała różnice w kontroli ciśnienia tętniczego między grupami, co wskazuje, że stres oksydacyjny jest ważnym mechanizmem łączącym nieregularność snu z ryzykiem chorób układu krążenia u młodych dorosłych z przewlekłym zaburzeniem lękowym.

Badanie sugeruje, że witamina C, E i kwas alfa-liponowy mogą w krótkim czasie pomóc w normalizacji kontroli ciśnienia w szczególnej grupie osób (duże dawki witamin C i E, i kwasu alfa-liponowego powinno się konsultować z lekarzem, m.in. z uwagi na możliwe interakcje z lekami).

Wniosek praktyczny jest też taki, że warto w pierwszej kolejności uregulować sen: to  naturalny sposób na zmniejszenie stresu oksydacyjnego. Więcej o regulacji snu przeczytasz w poście pt. Higiena snu.

Ważna jest psychoterapia ucząca radzenia sobie z lękiem oraz dieta bogata w naturalne przeciwutleniacze (ciemne owoce jagodowe, zielona herbata, warzywa itp.). Suplementy nie zastąpią tych metod postępowania, mogą je natomaist uzupełniać.

Na podstawie

Richardson JW, Buck EA, Weggen JB, Bakken BT, Fitzpatrick BJ, Campbell RG, Garten RS. Examining oxidative stress as a mechanistic link between sleep irregularity and cardiovascular risk in young adults with chronic anxiety. Am J Physiol Heart Circ Physiol. 2026 Apr 1;330(4):H919-H926. doi: 10.1152/ajpheart.00006.2026. Epub 2026 Feb 25. PMID: 41740185.