Polipy nosa: działanie witaminy D

Laryngolodzy z Iranu przeprowadzili badanie kliniczne, którego wyniki wskazują na przydatność suplementacji witaminy D po operacyjnym usunięciu polipów z nosa.

Polipy w jamie nosowej to przerośnięte fragmenty (fałdy) błony śluzowej, które mogą mieć różne rozmiary, od małych do dużych. Mogą też dawać różnorodne objawy, m.in. stałe uczucie zatkania nosa, trudności w oddychaniu przez nos, obfite wydzieliny z nosa czy różnego stopnia utratę węchu.

Leczenie polipów nosa zależy od nasilenia objawów oraz od liczby i wielkości polipów. W niektórych przypadkach, gdy objawy są łagodne, lekarz może zalecić leczenie farmakologiczne, np. miejscowe preparaty ze sterydem w celu zmniejszenia obrzęku błony śluzowej; jeśli jednak polipy są duże lub nie reagują na leczenie farmakologiczne, może być konieczne usunięcie ich chirurgicznie.

Przyczyny polipów błony śluzowej nosa mogą być różne, ale najczęściej towarzyszy im przewlekły stan zapalny, który może mieć podłoże alergiczne, infekcyjne, może wynikać z nieprawidłowej budowy jamy nosowej lub być wywołany czynnikami drażniącymi (dym tytoniowy, chemikalia w miejscu pracy). W sytuacji przewlekłego zapalenia błony śluzowej nosa stosunkowo często mamy do czynienia z równoległym niedoborem witaminy D. Z tego względu autorzy postanowili sprawdzić, czy suplementacja u osób po operacji metodą endoskopową będzie skuteczna w zapobieganiu nawrotowi polipów.

W badaniu brali udział pacjenci z niedoborem witaminy D, którzy przeszli opisaną operację. W jednej grupie po zabiegu stosowano suplementację w dawce 50 tys. j. tygodniowo przez 8 tygodni, w drugiej nie stosowano dodatkowej interwencji.

Analiza wyników wskazała, że osoby suplementujące witaminę D miały istotnie lepszą poprawę w zakresie objawów (ocenianą w skali SNOT, Sino-Nasal Outcome Test). Suplementacja wiązała się też że znacznie mniejszym ryzykiem nawrotu choroby w porównaniu do grupy kontrolnej (redukcja ryzyka o przeszło 70 proc.).

Działanie witaminy D w tym aspekcie jest najprawdopodobniej wielokierunkowe. Obejmuje zapewne wpływ przeciwzapalny, ale być może także antyproliferacyjny. Witamina D może być łatwo dostępną, niedrogą opcją terapeutyczną, której użycie można rozważać obok sterydoterapii i opcji zabiegowej (nie zawsze przecież łatwo akceptowanych przez chorych). Niezbędne są dalsze badania mające wyjaśnić miejsce witaminy D w terapii tej choroby.

Na podstawie
Ghazavi H, Hashemi SM, Jafari S. The Effect of Vitamin D Supplement on the Relapsing Incidence of Rhinosinusitis with Nasal Polyposis after Fuctional Endoscpoic Sinus Surgery. Adv Biomed Res. 2023 Feb 25;12:29. doi: 10.4103/abr.abr_237_21. PMID: 37057244; PMCID: PMC10086644.