Można dziś chyba zaryzykować stwierdzenie, że jesteśmy świadkami przełomu w medycynie. Oto kolejne lekarskie towarzystwo naukowe skupia uwagę na znaczeniu bakterii jelitowych w rozwoju chorób, których przyczyny nie znamy. Tym razem chodzi o chorobę zwyrodnieniową stawów. 

Wydarzenia takie są o tyle znamienne, że:

  • lekarskie towarzystwa naukowe wyznaczają zasady diagnostyki i leczenia chorób;
  • są dość konserwatywne w aspekcie nowych trendów i zwykle oczekują na wyniki dobrych metodologicznie badań naukowych;
  • i w aspekcie kreowania trendów koncentrują się raczej na wskazywaniu miejsca w procesie terapeutycznym produktom farmaceutycznym niż substancjom naturalnym (i nie jest to niczym dziwnym, od pewnego czasu postęp w medycynie silnie napędzany jest przez koncerny farmaceutyczne, które przeznaczają na badania ogromne fundusze).

Tymczasem Europejskie Towarzystwo na rzecz Klinicznych i Ekonomicznych Aspektów Osteoporozy, Choroby Zwyrodnieniowej Stawów i Chorób Mięśniowo-Szkieletowych (ESCEO) wydało dokument opisujący aktualny stan wiedzy na temat roli bakterii jelitowych w rozwoju choroby zwyrodnieniowej stawów.

Eksperci zwracają w nim uwagę, że:

  • częstość choroby zwyrodnieniowej stawów rośnie po części z powodu epidemii otyłości i niedostatku ruchu, ale także złej diety (nadmiar cukrów prostych, niezdrowych tłuszczów i brak błonnika), co wspólnie przyczynia się do rozwoju systemowego, tlącego się stanu zapalnego;
  • tenże tlący się stan zapalny prawdopodobnie jest ważnym ogniwem w rozwoju chorób układu ruchu, przyczynia się też do większego bólu i przyspieszenia zmian strukturalnych w stawach;
  • ogniwem łączącym złą dietę i inne niekorzystne czynniki środowiskowe ze zmianami metabolicznymi i stanem zapalnym może być właśnie flora jelitowa;
  • u osób w podeszłym wieku odnotowuje się niekorzystne zmiany mikrobiomu jelitowego, co może być związane zarówno ze zmianą nawyków żywieniowych, jak i naturalnym procesem starzenia;
  • flora jelitowa może produkować drobnocząsteczkowe substancje o działaniu przeciwzapalnym, w ten sposób wpływając na przebieg choroby zwyrodnieniowej stawów;
  • nawet osteoporoza pomoenopauzalna pojawiająca się w następstwie utraty estrogenów może być wytłumaczona zmianami zachodzącymi w jelitach (brak estrogenów rozszczelnia barierę jelitową i powoduje przedostawanie się  do krwi toksyn bakteryjnych, z których część może przyspieszać utratę kości; są przesłanki sugerujące, że osteoporozie można próbować zapobiegać za pomocą probiotyków!)
  • bez wątpienia dietą można wpływać na ból i progresję choroby zwyrodnieniowej stawów – szczególnie ważna wydaje się ilość błonnika, który dostarcza bakteriom jelitowym substancji, z których powstają związki modulujące ośrodkowe odczuwanie bólu czy reakcje zapalne;
  • nawet wysiłek fizyczny, od dawna wiązany z korzystnym lub szkodliwym wpływem na mikrobiom jelitowy (zależnie od rodzaju i intensywności) wpływa na skład flory jelitowej i może działać za jej pośrednictwem;
  • leki przeciwbólowe stosowane w chorobie zwyrodnieniowej stawów mogą zmieniać skład flory jelitowej, a z kolei dwa leki obecnie zalecane w pierwszej linii terapii – glukozamina i chondroityna – słabo się wchłaniają i być może działają głównie jako prebiotyki, modulując metabolizm bakterii, przez co te wydzielałyby specyficzne związki o korzystnym wpływie na chrząstkę stawową, albo uszczelniają nabłonek jelitowy;
  • metabolizm bakteryjny może też stać za póki co niewyjaśnionym, korzystnym wpływem na chorobę zwyrodnieniową stawów takich leków jak inhibitory konwertazy, leki antyestrogenne, beta-blokery czy leki tarczycowe.

Wciąż więcej tu pytań niż odpowiedzi, jednak trzeba przyznać, że ostatnie wnioski z badań wskazujące na rolę diety, bakterii jelitowych, probiotyków, błonnika na liczne choroby, nie tylko przecież układu ruchu, są zaskakujące i fascynujące.

Na podstawie

Ageing Res Rev. 2019 Nov;55:100946. Gut microbiota and osteoarthritis management: An expert consensus of the European society for clinical and economic aspects of osteoporosis, osteoarthritis and musculoskeletal diseases (ESCEO). Biver E, Berenbaum F, Valdes AM, Araujo de Carvalho I, Bindels LB, Brandi ML, Calder PC, Castronovo V8, Cavalier E, Cherubini A, Cooper C, Dennison E, Franceschi C, Fuggle N, Laslop A, Miossec P, Thomas T, Tuzun S, Veronese N, Vlaskovska M, Reginster JY, Rizzoli R.

Skomentuj

Proszę zalogować się jedną z tych metod aby dodawać swoje komentarze:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s